wtorek, 12 kwietnia 2016

Niebezpieczne kobiety

Autorzy: George R. R. Martin, Pat Cadigan, Caroline Spector, Sam Sykes, S.M. Stirling, Sherrilyn Kenyon, Joe Abbercrombie, Megan Abbott, Cecilia Holland, Melinda Snodgrass, Jim Butcher, Carrie Vaughn, Joe R. Lansdale, Megan Lindholm, Lawrence Block, Brandon Sanderson, Shanon Kay Penman, Lev Grossman, Nancy Kress, Diana Rowland, Diana Gabaldon
Wybór i redakcja: Gardner Dozois, Goerge R. R. Martin
Tytuł oryginału: Dangerous women
Tłumaczenie: Krystyna Chodorowska, Mirosław P. Jabłoński, Michał Jakuszewski, Beata Rosadzińska
Wydawnictwo: Zysk i S-ka
Rok wydania: 2015

   Antologie tematyczne cieszą się dość dużym powodzeniem.Co jakiś czas wydawane są zbiory opowiadań, które mimo różnic w klimacie czy gatunkach łączy wspólny motyw.Niebezpieczne kobiety to obszerne tomiszcze i znajdziemy w nim dwadzieścia jeden bardzo różnorodnych tekstów.Każdy z nich oscyluje wokół co najmniej jednej niezwykłej kobiety. Dominuje tu fantastyka i jej różne podgatunki, jednak znajdziemy tu również opowiadania historyczne, horrory i kryminały. Taka rozmaitość sprawia, że ciężko jednoznacznie ocenić tę pozycję.


   Część utworów, jak na przykład Bombowe laski Jima Butchera, Prawiczki Diany Gabaldon czy Księżniczka i królowa George'a R. R.Martina są wyraźnymi nawiązaniami do cykli, z jakich zasłynęli autorzy, co niestety wpłynęło na ich odbiór. Jest to szczególnie dotkliwe w przypadku ostatniego z wymienionych opowiadań, będącego kroniką uzupełniającą historię uniwersum Pieśni lodu i ognia, gdyż czytelnikom nie znającym kulisów tego świata opowiadanie może wydać się nużące.. Podobnie jest w przypadku dwóch wcześniej wymienionych utworów, stanowią one świetnie uzupełnienie cykli Akta Harry'ego Dresdena oraz Obcej, jednak dla czytelników, którzy nie mieli styczności z seriami, mogą wydać się nieco niepełne. No i w przypadku Bombowych lasek już na samym początku zostajemy uraczeni bardzo nieładnym spojlerem, który zdecydowanie może odebrać przyjemność z poznawania przygód Harry'ego Dresdena, tym bardziej, że jeszcze nie wszystkie tomy wydano w Polsce.


   Znajdziemy tu również opowiadania niepowiązane z innymi tekstami, napisane przez autorów dobrze już znanych polskim czytelnikom. Takimi tekstami na pewno są Też mi desperado Joe Abercrombiego, Cienie dla Ciszy w lasach piekła Brandona Sandersona oraz Sąsiedzi Megan Lindholn, znanej w Polsce z książek wydanych pod pseudonimem Robin Hobb. Pozostali twórcy nie są aż tak rozpoznawalni, co nie znaczy wcale, że ich utwory są gorsze. Wszystkie teksty stanowią natomiast świetną okazję do poznania ich twórczości i mogą stanowić dobry pretekst do sięgnięcia po inne książki.


   W tak dużym zbiorze trudno spamiętać wszystkie opowiadania, jednak do tekstów, które wywarły na mnie największe wrażenie zaliczyć muszę Imię bestii Sama Sykesa, gdzie w bardzo niezwykły sposób została potraktowana ludzkość. Lektura pozostawia ogromny niedosyt odnośnie szczegółów wykreowanego świata, ale dzięki temu zapada w pamięć. Bardzo ciekawym opowiadaniem jest Ogłaszając wyrok S. M. Stirling, w którym poznajemy kulisy i ciężar sprawowania władzy w postapokaliptycznym świecie.


   Najważniejsza w tym zbiorze jest jednak płeć piękna: młode dziewczęta, matki, staruszki, kobiety pewne siebie i wyzwolone oraz przyciśnięte do muru przez okoliczności, w jakich się znalazły. Każda pokazuje, że potrafi być niebezpieczna, jednak tylko nieliczne są okrutne. Niektóre z zimną krwią dążą do osiągnięcia własnych celów, jak bohaterka opowiadania Wiem, jak je wybrać Lawrence Block, inne zostają zmuszone do działania w obronie własnych ideałów, jak Bonnie z opowiadania Druga arabeska bardzo powoli Nancy Kress. W opowiadaniu Dziewczyna w lustrze Lev Grossman spotkamy dziewczynę, która przez własną lekkomyślność sprowadza na innych niebezpieczeństwo. Wszystkie są w jakimś stopniu wyjątkowe i nawet, jeśli nie są postaciami pierwszoplanowymi, to zwracają na siebie uwagę czytelnika.


   Nie sposób w tak różnorodnym zestawieniu tekstów i autorów o jednoznaczną ocenę języka. Wszystkie opowiadania prezentują co najmniej dobry poziom, jednak w żadnym nie spotkamy się z prawdziwym kunsztem. Natrafimy tu na teksty napisane w dość prosty sposób, bez wyszukanego słownictwa czy neologizmów opisujących przedstawione światy. Znajdziemy też opowiadania pełne nazw własnych i określeń ściśle definiujących zarysowane fragmenty uniwersów. Nie spotkamy tu jednak zabawy formą czy językiem, każdy tekst jest typowym opowiadaniem o standardowej kompozycji.


   Niebezpieczne kobiety to interesująca antologia, pozwalająca czytelnikowi na zapoznanie się z całym przekrojem współczesnych twórców. Teksty zostały dobrze wybrane.Przedstawiają czytelnikowi mnogość fantastycznych światów i realiów. Ich różnorodność nie pozwala na nudę, choć czasem zupełna zmiana klimatu może zaskoczyć. Wiele opowiadań, nawet jeśli stanowią kompletną całość, pozostawia niedosyt, budząc chęć lepszego poznania i zagłębienia się w przedstawionym świecie. Natrafimy tu jednak również na teksty, które zupełnie nie zapadają w pamięć i choć ich lektura jest przyjemna, to wrażenia z nich nie pozostają na długo.

Za książkę serdecznie dziękuję portalowi Insimilion.

czwartek, 7 kwietnia 2016

Ciemność płonie

Autor: Jakub Ćwiek
Wydawnictwo: SQN
Rok wydania: 2015

   Jakub Ćwiek większości czytelników kojarzy się ze stosunkowo lekkimi i zabawnymi opowiadaniami, jakie można znaleźć w pierwszych tomach jego dwóch najgłośniejszych cykli: Kłamcy oraz Chłopcach. Chociaż wśród jego twórczości znajdziemy też poważniejszą tematykę, to jednak powieść Ciemność płonie, będąca swoistym połączeniem horroru z dokumentem, może być sporym zaskoczeniem dla jego fanów.

   Miejscem akcji jest niegdyś cieszący się złą sławą katowicki dworzec kolejowy. Dziś po starym budynku pozostało niewiele więcej niż wspomnienie, jednak dawniej zwany był „umieralnią bezdomnych” i jako taki został przedstawiony w powieści. Autor spędził na dworcu sporo czasu, poznając opowieści rezydujących i przybywających do Katowic bezdomnych. Zasłyszane historie stały się dla niego inspiracją do napisania niniejszej książki, którą uczynił pomnikiem wystawionym katowickiemu dworcowi. Na końcu książki znajdziemy Opowieści dworcowe, będące wspomnieniami Jakuba Ćwieka z pobytu pośród bezdomnych.

   Bohaterowie tej opowieści to zbieranina dość ciekawych osób. Jak dowiadujemy się z Opowieści dworcowych, większość z nich ma swój realny pierwowzór. Postacie zostały przedstawione bez koloryzowania, w nieco naturalistyczny sposób. Pomimo pewnych słabości odnajdują w sobie pokłady odwagi oraz wzajemną lojalność. Nie natrafimy tu na herosów gotowych stawić światu czoła, a raczej zwyczajnych ludzi, zdolnych zarówno do wielkich jak i do egoistycznych czynów. Nikt tu nie jest czarno-biały.

Pośród dworcowych rezydentów znajdują się również osoby, dla których jest on jedynym schronieniem przed tytułową, bliżej niezdefiniowaną, Ciemnością, jaka nocą zapada wszędzie wokół, by wchłonąć i spalić nieostrożnych. Do „wybranych”, świadomych tego, co się dzieje wokół dworca, dołącza studentka Natka. Jej życie ulega całkowitej przemianie, gdy nadchodzący wieczór koszmarami zmusza ją do szukania ratunku na katowickim dworcu. Poznaje tam innych wybranych przez Ciemność oraz zwykłych bezdomnych, nieświadomych kłębiącego się nocami mroku.

   Będący oksymoronem tytuł został bardzo dobrze zobrazowany na kartach powieści. Liczne opisy w plastyczny sposób oddają ideę kłębiącego się mroku i płonącej, budzącej strach Ciemności.. Nadaje to powieści pełnego grozy klimatu, a brak wyjaśnienia przyczyn stojących za tym, kto i dlaczego został „wybranym”, tylko pogłębia to wrażenie. Niedopowiedzenie czym tak naprawdę jest Ciemność oraz czemu tylko nieliczni są świadomi jej obecności jest sporym mankamentem książki. Czytelnik otrzymuje jedynie pewne poszlaki, ogólny zarys tego, jak działa spersonifikowany mrok, jednak nie może liczyć na wyjaśnienie przyczyn zjawiska, co może budzić lekki niedosyt i sprawiać wrażenie nieskończenia.

   Pod względem języka powieść zwraca uwagę śląską gwarą, jaką posługuje się kilkoro bohaterów, a która może być niezrozumiała dla czytelników nie mających styczności z tym etnolektem. Jednak śląskie wstawki są bardzo nieliczne i w niczym nie utrudniają odbioru powieści, za to nadają szczególne rysy bohaterom. Język, jakim posługują się postacie, jest różnorodny i wyraźnie wskazuje na pochodzenie wypowiadających się osób. Zgodnie ze stereotypami, policjant Grzesiek stosuje dość proste słownictwo, równie prosty język cechuje podstarzałą prostytutkę Izkę, zaś w przypadku Natki czy pisarza Literata mamy do czynienia ze znacznie bogatszym zasobem słów. Narracja poprowadzona jest płynnie, przez co nie natrafimy na większe przestoje podczas lektury.

   Ciemność płonie to przede wszystkim bardzo klimatyczna opowieść. Wrażenie spopielającego wszystko mroku jest niezmiernie sugestywne. Nieco rozmyta i pełna niedopowiedzeń fabuła nie przeszkadza w odbiorze książki, choć pojawia się ciekawość i pytanie: dlaczego? Otwarte zakończenie książki pozostawia bogate pole do interpretacji i domysłów, przez co może zniechęcać do siebie miłośników zamkniętych historii. Książka ta jest również bardzo ciekawym obrazem życia bezdomnych na nieistniejącym już od kilku lat katowickim dworcu i jako taka jest wyjątkową powieścią.

Za książkę serdecznie dziękuję portalowi Insimilion.

wtorek, 5 kwietnia 2016

Czas żelaza

Autor: Angus Watson
Tytuł oryginału: Age of Iron
Cykl: Trylogia Czasu żelaza. Tom I
Tłumaczenie: Maciej Pawlak
Wydawnictwo: Fabryka Słów
Rok wydania: 2015

   Angus Watson, pisząc debiutancką powieść, postanowił połączyć w niej zamiłowanie do historii i fantastyki. Tak powstał "Czas żelaza", pierwszy tom trzyczęściowego cyklu, którego akcja toczy się na ziemiach brytyjskich w pierwszym stuleciu przed narodzeniem Chrystusa.

   Pośród władców podzielonych plemion i państewek zdecydowanie zaczął wybijać się rządzący zamkiem Maidun król Zadar. Podbijając kolejne obszary, tworzy potężne państwo, w którym wprowadza reformy wzorowane na organizacji Imperium Rzymskiego. Największą zmianą jest zastosowanie nowych technik wojskowych, jakie w znaczący sposób przyczyniają się do sukcesów jego armii. Okrucieństwo nowego władcy jest wręcz przysłowiowe, a podbite ziemie rządzone są silną ręką. Jednak nawet tam, gdzie nowe obyczaje się przyjęły, druidyczna magia wciąż pozostaje silna i nie sposób jej zignorować.

   Przedstawiony świat poznajemy z perspektyw różnych bohaterów. Pierwszym narratorem jest wojownik Dug Fokarz, marzący o dołączeniu do odnoszącej zwycięstwa armii. Zbieg okoliczności sprawił, że najemnik, zamiast stać się kolejnym z trybików machiny wojennej Zadara, znalazł się po drugiej stronie konfliktu. Natomiast jedną z części tej machiny jest Lowa Flynn, stojąca na czele małej drużyny podobnych jej dziewcząt,wybitna łuczniczka , , która bez skrupułów przynosi okrutnemu dowódcy kolejne zwycięstwa. Gdy oddział Lowy odnosi kolejne spektakularne zwycięstwo Zadar wydaje na niego wyrok śmierci..Kobieta z trudem uchodzi z życiem, poprzysięgając zemstę. Kolejnym z narratorów jest Wiosna, tajemnicza dziewczynka podróżująca w grupie złoczyńców dowodzonych przez Ogra. Jej pochodzenie jest niejasne, a ona sama zdaje się być kimś więcej niż widać to na pierwszy rzut oka. Rozgrywające się wydarzenia poznajemy również z perspektywy Ragnalla Owczego Króla, młodego dziedzica jednego z podbitych przez Zadara plemion. Losy wszystkich postaci splatają się ze sobą wraz z postępem fabuły, gdy bohaterowie odnajdują wspólne cele.

   Kreacje głównych bohaterów opowieści są bardzo drobiazgowe i wielopoziomowe. Dug, pozornie będący zwykłym najemnikiem, dla którego najważniejszy jest spokojny, dobry zarobek, znajduje w sobie ogromne pokłady człowieczeństwa. Nie waha się przed podjęciem decyzji zgodnej z własnym sumieniem, choć niekoniecznie najwygodniejszej w danym momencie. Lowa Flynn z początku wyrachowana i żądna zysku wojowniczka,, odkrywa w sobie cechy, jakie do tej pory zwykła zagłuszać używkami oraz pogonią za pieniędzmi i sławą. Najbardziej intrygującą postacią w powieści jest Wiosna, która choć zdaje się być tylko zwyczajną dziewczynką, to skrywa w sobie wielki talent magiczny. Najmniej interesującą postacią wydał mi się Ragnall, szkolony przez druidów młodzieniec, który po konfrontacji z rzeczywistością musi odnaleźć w sobie siłę i wolę walki, niezbędne, gdy przyszło mu dojrzeć z dnia na dzień.

   „Czas żelaza” to wielowątkowa opowieść, poruszająca zarówno sprawy globalne, jak i bardziej przyziemne. Poznajemy w niej sytuację polityczną oraz wojskową, związaną z imperialistycznymi marzeniami króla Zadara, a także znacznie bardziej osobiste motywy kierujące głównymi bohaterami. W przypadku Lowy będzie to zwykła zemsta, Ragnall poza pomszczeniem rodziny i przyjaciół pragnie również uratować narzeczoną. Znacznie trudniej zrozumieć co kieruje Dugiem oraz Wiosną, gdyż ich działania pozornie wydają się pozbawione głębszej motywacji. Znajdziemy tu również przewidywalny nieco wątek miłosny o dość zaskakującym finale, który jednak nie dominuje w opowieści. Autor bardzo ciekawie przeplata prywatne problemy bohaterów z obrazem zmieniającej się mentalności Brytyjczyków. Mimo, że tradycyjne wartości wciąż są poważane w ich społeczeństwie, wyraźnie widać rosnące wpływy rzymskie, przejawiające się choćby w zmianie panujące mody, czy sposobu myślenia.. Druidzi nadal cieszą się szacunkiem, jednak w ich działaniach trudno znaleźć prawdziwą magię. Mistrzowsko opanowali umiejętności manipulowania innymi i wpływają na rozgrywające się wydarzenia, stojąc za plecami władców. Obecność magii jest w tej powieści prawie niezauważalna, jednak daje o sobie znać w najmniej spodziewanym momencie i to właśnie ona staje się kluczowym elementem finału opowiedzianej historii.

   Powieść, mimo jej znacznej objętości, czyta się błyskawicznie, czemu zdecydowanie sprzyja płynny i dość swobodny, czasem tylko nieco wulgarny język. Wypowiedzi bohaterów są zróżnicowane, a niektórych cechują specyficzne maniery językowe, będące ich znakiem rozpoznawczym. Do fabuły subtelnie wpleciono liczne nawiązania do starobrytyjskich zwyczajów i tradycji, idealnie oddając cechy przedstawionego świata. Częste zmiany perspektywy, z jakiej opisywane są wydarzenia, dają niekiedy bardzo ciekawy efekt. Ponowne przedstawienie niektórych z nich z punktu widzenia innego uczestnika pozwala na lepszą ich prezentację.


   "Czas żelaza" to pasjonująca opowieść łącząca w sobie wątki historyczne z odrobiną magii. Mnogość poruszonych wątków nie przytłacza, a żwawo postępująca akcja nie nudzi. Fabuła skupia się zarówno na sytuacji, w jakiej znalazły się ziemie brytyjskie przed najazdem Rzymian, jak i na relacjach między postaciami. To duża zaleta książki, gdyż dzięki temu fabuła nie przytłacza nadmierną wagą wydarzeń ani nie ulega zbytniemu rozdrobnieniu. Bohaterowie niejednokrotnie znajdują się w pozornie beznadziejnych sytuacjach, z których udaje im się wyjść cało, choć często wielkim kosztem. Sprawia to bardzo naturalne i realistyczne wrażenie. Gdy wszelkie poruszone problemy zostają już rozwiązane, okazuje się, że na horyzoncie pojawia się zupełnie nowe zagrożenie, co jest idealnym zaproszeniem do lektury kolejnego tomu, zatytułowanego "Żelazna wojna".

Za egzemplarz recenzencki serdecznie dziękuję portalowi Insimilion.

poniedziałek, 4 kwietnia 2016

Podsumowanie marca

   Przyszła pora na kolejne podsumowanie. Znów fantastyka pozostaje dominantą w zbiorze lektur i podejrzewam, że za szybko to się nie zmieni, chyba że będę mieć jej już po dziurki w nosie. Ilościowo wynik skromniutki, bo na liście jest tylko 5 pozycji, za to stron było w sumie aż 2850, co daje piękny wynik prawie 92 stron dziennie. Jestem z siebie dumna i mam nadzieję, że rozpoczęty właśnie kwiecień nie będzie gorszy.

Kolejno przez moje ręce przeszły:

   Mapa chaosu Felix J. Palma 

   Zwieńczenie przecudnej Trylogii wiktoriańskiej. Jest nieco inna niż dwie poprzednie, ale podobnie jak ona warta uwagi, recenzja wkrótce.

   Geniusze fantastyki Anna Kańtoch, Romuald Pawlak, Agnieszka Hałas, Dawid Kain, Paweł Majka, Michał Cholewa, Wiesław Gwiazdowski, Tomasz Kilian, Marcin Pągowski, Daniel Nogal, Magdalena Kubasiewicz, Anna Nieznaj, Jacek Wróbel, Iza Korsaj, Artur Laisen, Marcin Podlewski, Maria Dunkel, Joanna Krystyna Radosz, Marta Krajewska, Marcin Jamiołkowski, Michał Chmielewski, Katarzyna Rupiewicz, Marcin Guzek, Anna Hrycyszyn, Rafał Cuprjak, Sebastian Hejankowski, Anna Karnicka, Paweł Imperowicz

   Darmowy e-book od Genius Creations zaskoczył mnie wysoką jakością zawartych w sobie tekstów. Inicjatywa godna pochwały, a zbiór godzien polecenia. Więcej o książce już niedługo.

   Długi Mars Terry Pratchett, Stephen Baxter

   W planach czytelniczych Długa utopia, więc trzeba było nadgonić jej poprzedniczkę. Jedna z dwóch nieobowiązkowych lektur w tym miesiącu. Wyjątkowo źle mi się o niej pisało, jak poszło, wkrótce się przekonacie.

   Żelazna wojna Angus Watson

   Po świetnym Czasie żelaza nie spodziewałam się niczego słabszego i nie zawiodłam się. Cykl Angusa Watsona polecam wszędzie i z czystym sumieniem! Już wkrótce więcej.

   Pchła Szachrajka Jan Brzechwa

   I na zakończenie miesiąca mała odmiana. Wspominałam już, że uwielbiam klasykę dziecięcą? Nie pokuszę się o recenzowanie. Lektura zabawna i mimo upływu lat wciąż aktualna.


   Jak widać ilościowo skromnie, gatunkowo tym bardziej, ale wrażenia w większości pozytywne. Najmniej mi się podobał Długi Mars, najbardziej chyba Żelazna wojna, choć niewiele z tyłu stoi Mapa chaosu. Dodając recenzje, które zapowiadałam ostatnio, wiecie już mniej więcej czego się w najbliższym czasie spodziewać na blogu.

niedziela, 3 kwietnia 2016

Pozimowy stosik

   Przyszła pora na podsumowanie moich książkowych nabytków jakie pojawiły się w bibliotece w trakcie zimy. Dominują recenzentki od Insimilionu,więc fantastyka. Stosik podzielony na dwie części, bo nieco się nazbierało w tym czasie, a pewnie i tak coś pominęłam.

Pierwsza część stosu:


   Od dołu licząc:

   Norwegia Elżbieta Dzikowska, Izabela Staniszewski Album o Norwegii autorstwa pamiętanej przez niektórych jeszcze "Wanilii". Zakup z Allegro.
   Ptaki drapieżne Michał Wójcik, Emil Marat To akurat książka męża, zaplatała się w stosiku, zupełnie nie moja bajka.
   Niebezpieczne kobiety Gardner Dozois, George R.R Martin Pierwsza w tym stosiku pozycja od Insi, Obszerna antologia, już przeczytana, recenzja wkrótce.
   Czas żelaza Angus Watson Rewelacyjna książka, nie spodziewałam tak dobrej pozycji, recenzja wkrótce. Oczywiście od Insimilionu.
   Ciemność płonie Jakub Ćwiek Również od Insi, zaskoczyła mnie mocno.
   Dopóki nie zgasną gwiazdy Piotr Patykiewicz Ciekawa pozycja, choć nie oczarowała mnie aż tak bardzo, jakby mogła, Od Insi.
   Upadła świątynia Dominika Węcławek Ostatnia z insipozycji w tej grupie. Recenzję już wrzuciłam na bloga.

   I druga część skarbów w  jakie wzbogaciła się moja biblioteczka:


Od dołu widać:

   Krew i stal Jacek Łukawski Przygarnięta w ramach współpracy z Insi, jestem niezmiernie ciekawa tego debiutu.
   Długa Utopia Terry Pratchett, Stephen Baxter Również od Insi, nie bardzo wiem czego się spodziewać, bo mieszanych uczuciach jakie wzbudził we mnie Długi Mars.
   Jesienna republika Brian McClellan Zwieńczenie Trylogii Magów Prochowych, jestem w trakcie lektury i nieco żałuję, że nie miałam jej wcześniej, bo trochę trudno wrócić mi do tego świata. Oczywiście od Insi.
   Żelazna wojna Angus Watson Kontynuacja Czasu żelaza, świetna książka, którą pochłonęłam w sumie licząc w cztery dni. Od Insimilionu, a recenzja pewnie już niedługo na blogu.
   Ja inkwizytor. Głód i pragnienie Jacek Piekara Jedyna prezentowa pozycja, nie wiem kiedy po nią sięgnę.
   Wojna światów, Opowieści fantastyczne tom I i tom II, Wehikuł czasu, Historia świata, Wyspa doktora Morou Herbert G. Wells Zafascynowana postacią Wellsa jaka pojawiła się w Trylogii wiktoriańskiej Felixa J. Palmy, postanowiłam nadrobić zaległości w znajomości twórczości tego autora. Kiedy sięgnę po którąkolwiek z książek nie wiem, Wszystkie z Allego.

   Chyba zebrałam wszystko, co mi się ostatnio zalęgło na półkach. Nie ma tego jakoś bardzo dużo, gdyż już od dawna nie kupuję książek.

sobota, 2 kwietnia 2016

Upadła świątynia

Autor: Dominika Węcławek
Seria: Fabryczna Zona
Cykl: Kompleks 7215
Rok wydania: 2016
Wydawnictwo: Fabryka Słów
ISBN: 978-83-7964-121-5
Stron: 300

   „Upadła świątynia” to trzecia powieść osadzona we wchodzącym w serię „Fabryczna Zona” uniwersum „Kompleks 7215”. Autorem dwóch pierwszych tomów umiejscowionych w tym świecie jest Bartek Biedrzycki, Dominika Węcławek postanowiła osadzić opowieść w tych samych postapokaliptycznych realiach.

   Nic nie zapowiadało wojny, jednak gdy pewnego pięknego czerwcowego dnia Zofia, matka dwójki dzieci, zobaczyła na warszawskim niebie kilka przelatujących wojskowych samolotów, przeczucie kazało jej spakować plecaki i razem z rodziną udać się do piwnicy. Intuicja jej nie zawiodła, a podjęta spontanicznie decyzja zapewniła przetrwanie jej bliskim, gdy atomowe wybuchy przetoczyły się przez cały znany świat. Jednym z dzieci Zofii był Konstanty, główny bohater właściwej opowieści, umiejscowionej dwadzieścia jeden lat po zagładzie.

   Kreacja przedstawionego postapokaliptycznego świata, choć nie poraża oryginalnością, przykuwa uwagę. Zwały radioaktywnego śniegu przetaczają się przez zrujnowaną Warszawę, w której, między pozostałościami po budynkach, czają się zmutowane i śmiertelnie niebezpieczne stworzenia. Ludzie, jakim udało się przeżyć zagładę znanego im wcześniej świata, zeszli do podziemi, opanowując tunele metra i wszystkie dostępne piwnice. Na tak ograniczonej i pozbawionej światła powierzchni konflikty między różnymi grupami ocalonych były nie do uniknięcia. Poszczególne ugrupowania co rusz toczą wojny, próbując zdominować resztę dostępnych zasobów. Inną metodą przejęcia kontroli stały się polityczne rozgrywki, o których w powieści wspomniano bardzo wyrywkowo. W opisach uniwersum sporo zabrakło, gdyż w trakcie lektury często miałam problem, by połapać się w zawiłych stosunkach między poszczególnymi grupami. Prawdopodobnie znajomość prozy Bartka Biedrzyckiego pomogłaby odnaleźć się w uniwersum „Kompleksu 7215”.

   Główną postacią tej historii jest Konstanty, wolny strzelec, wykonujący rozmaite zlecenia wymagające wyjścia na powierzchnię. Jest on jednym z członków misji, która ma zbadać, czym jest rosnąca w siłę Upadła świątynia. Niestety, o tym, jaki jest cel wyprawy, podjętej przez kilka zjednoczonych ugrupowań, dowiadujemy się dość późno. Przez to fabuła zdaje się rozmywać, co zdecydowanie nie ułatwia odbioru książki.

   Kreacje postaci nie zachwycają, zarówno Konstanty, jak i jego dość liczni towarzysze nie zapadają w pamięć. Główny bohater, którego poznajemy zarówno z biegiem opowiadanej historii, jaki i ze wspomnień dotyczących jego pierwszych lat po zagładzie, został przedstawiony najdokładniej ze wszystkich. Dowiadujemy się o motywach i celach, do jakich starał się dążyć. Pozostałe postacie sprawiają dość enigmatyczne wrażenie. Poznajemy je pobieżnie, każda z nich posiada jakiś wyjątkowy talent czy cechę charakterystyczną i to w zasadzie wszystko, co można o nich stwierdzić. Relacje między bohaterami również wydają się niepełne i zarysowane jedynie ogólnie.

   Książkę czyta się dość szybko, czemu zdecydowanie sprzyja nieskomplikowany język. Nielicznie pojawiające się neologizmy opisujące wyjątkowe cechy uniwersum nie sprawiają prawie żadnych problemów. W znacznie większe zakłopotanie może wprowadzać czytelnika wrażenie braków w opisie przedstawionego świata. Na kartach powieści padają liczne określenia, których znaczenia musimy domyślać się z kontekstu, co nie zawsze jest wykonalne.

   W trakcie lektury dojmującym uczuciem, jakie mi towarzyszyło, było zagubienie. Trudno było mi się odnaleźć w meandrach silnie rozbudowanego i pełnego charakterystycznych szczegółów uniwersum. W połączeniu z nieco rozmytą fabułą o dość zaskakującym finale wyszło Dominice Węcławek dzieło nieco chaotyczne. Fragmenty opisujące akcję, której w tej książce nie brakuje, są dobrze napisane, wydarzenie zmieniają się dynamicznie i sprawiają realistyczne wrażenie, dzięki czemu przykuwają uwagę czytelnika i sprawiają, że mimo nieścisłości w opisie świata, lektura nie irytuje.

Za książkę serdecznie dziękuję portalowi Insimilion.

środa, 30 marca 2016

Blogowa reaktywacja i zaległe podsumowania.

   Po ponad trzymiesięcznej przerwie, w której mój nieszczęsny blog leżał zupełnym odłogiem postanowiłam jednak do niego wrócić. Nie wiem jeszcze na ile starczy mi chęci ani czy pojawi się tu coś więcej niż recenzje, które pisuję dla Insimilionu, ale zobaczymy. No i na stosiki też można liczyć, ale stosik to nie dzisiaj. Dziś z racji "wielkiego" powrotu postanowiłam rozprawić się z zaległymi podsumowaniami. Zarówno tym za cały poprzedni rok jak i tym z bieżących dwóch miesięcy. Po kolei zatem.

Rok 2015

   Podsumowując czytelniczo rok 2015 wyszło mi, że przez moje ręce przetoczyło się jedynie 96 książek, wynik o tyle skromny, że miałam nadzieję na 100. W sumie dało to wynik 20 993 stron, czyli niewiele ponad 57,5 strony dziennie. Nie jest to imponujący wynik i patrząc na statystykę z ostatnich trzech lat tendencja jest niepokojąco malejąca. (w 2013 było to 86 stron dziennie i 70 w 2014).

   Gatunkowo znów rozmaicie. Przyjmując identyczne kryteria jak w poprzednim roku było to kolejno:

fantastyka: 26 książek (w tym dwa e-booki, niedostępne w wersji papierowej)
dziecięca i młodzieżowa: 25
klasyka literatury:  15
powieść historyczna:7
literatura naukowa: 7
biografia/wspomnienia/felieton: 5
powieść obyczajowa: 4
komiksy: 4
dramat: 2
kryminał: 1

Jak widać dominowała fantastyka, co ściśle wiążę się ze współpracą z Twierdzą Insimilion, drugie miejsce dla literatury dziecięcej to w równej mierze zasługa moich dzieci, co współpracy ze Sztukaterem. Całkowicie zaś porzuciłam poezję, która nigdy nie była mi zbyt bliska i kryminał, co w sumie nieco mnie zaskoczyło.

I jeszcze na zakończenie nie może zabraknąć wzmianki o ilości nowych lokatorów na moich regałach a w tym roku przybyło ich aż 106, w większości były to egzemplarze recenzenckie, znaczny udział miała też jedna pełna książek paczka wymiankowa, poza tym stosunkowo drobny wpływ spontanicznych zakupów i prawie znikomy tych zaplanowanych. Wynika to z tego, że mój wymarzony księgozbiór jest coraz bliższy spełnienia i coraz rzadziej ruszam na rajd po internetowych księgarniach.

Rok 2016:

Ale to już było. Mogę z nadzieję patrzeć w rok 2016, którego pierwszy kwartał powoli dobiega końca. Zanim to jednak nastąpi chciałam czytelniczo podsumować dwa jego pierwsze miesiące.

W lutym i styczniu tego roku przeczytałam dokładnie 11 książek, co daje dość skromny ilościowy rezultat, który jednak mocno wynagradza ilość przeczytanych w przeciągu tego czasu stron wynosząca: 4044, co daje nieco ponad 67 stron dziennie. Jak widać postęp w świetle poprzedniego roku i można tylko życzyć sobie, by tendencja się utrzymała.

Wśród przeczytanych książek były:

   Zadziwiający świat bezkręgowców Andrzej Kędziorski, Mirosław Nakonieczny

   Kolejna na liście pozycja z zielonej serii Tajemnic Zwierząt. Podobnie jak pozostałe warta uwagi.

    Walentynki Clifforda Norman Bridwell  

   To zupełnie niespodziewana pozycja będąca wynikiem zaznajamiania się mojego dziecka ze szkolną biblioteką. Książka niespecjalnie ciekawa i raczej tylko dla dzieci kochających wielkiego czerwonego psa.

   Upadła świątynia Dominika Węcławek

  Pierwsza w tym zestawieniu książka, którą przeczytałam w ramach współpracy z Insimilionem. Recenzja już jest dostępna na stronie Twierdzy, na blogu pojawi się na dniach.

   Kropki na i Roland Topor

   Pierwsza książka Rolanda Topora w tym roku a biorąc pod uwagę, że w Poczekalni czeka na mnie tylko jeszcze jedna, więc ten autor nie będzie zbyt często gościł na moim blogu. Jest to zbiór piosenek, a do publikacji dołączono płytę CD, z której można je odtworzyć. Teksty spisane są w dwóch językach po polsku i francusku. Piosenki są lekkie i zabawne, często nieco perwersyjne, zawsze jednak trafnie komentujące rzeczywistość.

   Czas żelaza Angus Watson

   Jedna z ciekawszych pozycji, którą czytałam na początku tego roku. Wspaniała opowieść o wojnie i zemście. Wkrótce recenzja, niecierpliwych odsyłam na stronę Insimilion.

   Ciemność płonie Jakub Ćwiek 

   Bardzo nietypowa książka Jakuba Ćwieka, powinna zaskoczyć większość fanów autora, czy pozytywnie? To zależy, na mnie zrobiła dobre wrażenie. Na blogu recenzja już wkrótce, póki co jedynie linkuję.

   Burza William Shakespeare

   Tragikomedia i jak na taką przystało zarówno bawi jak i zmusza do refleksji. Zachwyca kreacją bohaterów i przewrotnością fabuły.
  
Niebezpieczne kobiety (antologia) 

   Obszerna, prawie tysiąc stronicowa antologia, w której to kobieta stoi na pierwszym miejscu. Bohaterki zamieszczonych w niej opowiadań są rozmaite, jednak wszystkie w pewnym sensie wyjątkowe. Książka przeczytana w ramach współpracy z Insimilionem, recenzja na blogu pojawi się już wkrótce.

   Mapa czasu i Mapa nieba Felix J. Palma

   Lektura całej Trylogii wiktoriańskiej bardzo pozytywnie mnie zaskoczyła, zamówiłam je do recenzji dla Insimilionu nieco w ciemno i nie wiedziałam zupełnie czego się spodziewać, na pewno nie oczekiwałam, że aż tak mnie zauroczą. Obie recenzje już wkrótce na blogu, póki co tom I i tom II dostępne są na stronie Twierdzy.

   Dopóki nie zgasną gwiazdy Piotr Patykiewicz

   To już ostatnia z lektur z lutego i marca, dość interesująca pozycja o ciekawej wizji apokalipsy i życia w nowej, zupełnie obcej rzeczywistości. Nieśpieszna i refleksyjna, nieco prowincjonalna, ale i tak warta uwagi. Również skutek współpracy z Insimilionem, gdzie już można o niej poczytać.

   Jak widać początek roku zdominowała fantastyka a biorąc pod uwagę, co czytałam w marcu nie widzę zbytnio tendencji do zmian. Wkrótce na blogu pojawią się wszystkie zapowiedziane recenzje. Może macie specjalne życzenia, która najpierw? Powoli szykuję się również do zebrania w stosik ostatnich książkowych zdobyczy, będzie na co popatrzeć. Oczywiście o ile starczy mi zapału i dalej będzie mi się chciało uprawiać to moje prywatne poletko internetu.

niedziela, 20 grudnia 2015

Kłamca 2,5. Machinomachia

Autor: Jakub Ćwiek
Wydawnictwo: Sine Qua Non
Rok wydania: 2014
Stron: 188

   „Kłamca 2,5. Machinomachia” to zbiór składający się z dwóch opowiadań i jednej mikropowieści, które uzupełniają cykl o Lokim autorstwa Jakuba Ćwieka. Akcja  krótszych teksów umiejscowiona jest gdzieś pomiędzy dwoma pierwszymi tomami, w czasie gdy Loki dopiero rozpoczynał współpracę z aniołami. Natomiast wydarzenia opisane w „Machinomachii” mają miejsce już po zakończeniu „Kłamcy 2. Boga marnotrawnego”, kiedy to drużyna złożona z Kłamcy, Bachusa i Erosa  dopiero zaczyna się docierać.

   Zbiór rozpoczyna opowiadanie „Handlarz snów” i jest to najmniej interesujący tekst w książce.  Loki wypełnia jedno z licznych zleceń dla anielskich zastępów, a intryga doprowadzająca do ujęcia indiańskiego bóstwa nie jest zbyt wyrafinowana. Kłamca prezentuje nieco swojego uroku, jednak nie mamy co liczyć na wgląd w jego motywy, choć znając postać z wcześniejszych opowiadań możemy być niemal pewni, że za jego działaniami kryje się coś więcej niż chęć zdobycia kilku anielskich piór.

   „Swat” to historia zupełnie innego typu, gdyż w niej mamy okazję poznać Kłamcę w jednej z krótkich chwil, w których nie wykonuje żadnego zlecenia, a skupia się na własnych przyjemnościach. Gdy trafia mu się okazja do zdobycia pary anielskich skrzydeł, nie omieszka z niej skorzystać, tym bardziej, że zadanie wydaje mu się banalnie proste. Tu Loki to już nie tylko cyngiel anielskich zastępów, a postać, dla której najważniejszy jest zysk. I choć w pierwszej chwili można odnieść wrażenie, że cechuje go współczucie oraz chęć uszczęśliwienia zainteresowanych stron, to dość szybko musimy je zweryfikować.

   Najpełniejszy obraz Kłamcy znajdziemy w tytułowej „Machinomachii”, jest tu wszystko za co miłośnicy Lokiego polubili prozę Jakuba Ćwieka: szybkie tempo, spora dawka humoru, nagłe zwroty akcji i wielopoziomowa intryga. Mamy okazję z bliska przyjrzeć się motywom Kłamcy i podziwiać jego zdolność do planowania akcji o bardzo szerokim zasięgu. Jego umiejętność manipulowania wszystkimi wokół robi spore wrażenie, a zdolność do narzucania innym własnej interpretacji rozgrywających się wydarzeń imponuje. 

   Kreacja Lokiego we wszystkich trzech opowiadaniach ewoluuje. Najpierw widzimy w nim zmyślnego wykonawcę rozkazów i dobrze opłacanego agenta, następnie dowiadujemy się, że Kłamca równie często skupia się na realizacji własnych celów, by w końcu poznać pełnię jego charakteru . Loki, by osiągnąć własny cel nie obawia się narazić na gniew mocom, które bez problemu mogłyby go unicestwić. Udowadnia tym, że jego arogancja i wiara we własne siły jest ogromna, nie jest jednak bezpodstawna, gdyż pokonując pojawiające się trudności zawsze osiąga swój cel.

W równie interesujący sposób zostali przedstawieni Eros i Bachus, dwaj greccy bogowie, którym Loki ocalił życie, by wykorzystać ich do własnych celów. Początkowo sprawiają wrażenie niezbyt ogarniętych wykonawców rozkazów, jednak z czasem udowadniają czytelnikowi, że w przeciwieństwie do skrzydlatych zdają sobie sprawę z prywatnych interesów Kłamcy. Pracodawcom Lokiego nie mamy okazji przyjrzeć się zbyt dobrze, zarówno archanioł Michał, jak i Gabriel prezentują dumną postawę i przekonanie o własnej wyższości; nie zagłębiają się w motywy jakimi kieruje się Kłamca, zakładając, iż w relacjach między nimi, jest on jedynie wykonawcą i narzędziem niezbędnym w pewnych okolicznościach.

   Książkę czyta się błyskawicznie, między innymi dzięki bardzo przystępnemu językowi.  Znajdziemy tu znacznie więcej dialogów niż opisów. Te pierwsze są barwne i żywe, idealnie oddają emocje bohaterów, drugie zaś tak znakomicie tworzą tło przedstawianych wydarzeń, że bez problemu możemy poczuć się ich świadkiem. Liczne nawiązania do wszelkich znanych mitologii, religii i wierzeń nie wprawiają czytelników w zakłopotanie, za to stanowią prawdziwie smakowity kąsek dla wszystkich, którzy są w stanie je wyłapać.

   Ten niewielki zbiór jest dobrym uzupełnieniem serii o Kłamcy i spokojnie można go polecić nawet tym, którzy wcześniej nie mieli styczności z Lokim wykreowanym przez Jakuba Ćwieka. Czytelnik bez problemu odnajdzie się w realiach przedstawionego uniwersum, a wartka akcja i ciekawie zapętlona intryga tytułowej „Machinomachii” nie pozwolą na ani chwilę nudy. Znajomość dwóch pierwszych „Kłamców” sprawi, że odbiór tego zbioru będzie pełniejszy, gdyż Jakub Ćwiek konsekwentnie trzyma się przyjętej przez siebie wizji bohaterów.

piątek, 18 grudnia 2015

W drodze. Dorastanie w ośmiu podróżach

Autor: Rochard Hammond
Tytuł oryginału: On the road
Tłumaczenie: Szymon Fokt
Wydawnictwo: Zysk i S-ka
Rok wydania: 2015
Stron: 278

   Znany głównie z programu „Top Gear” Richard Hammond nie jest może tak rozpoznawalny jako jego  kolega z wyżej wspominanej produkcji, Jeremy Clarkson, jednak i on skupił wokół siebie grupę wiernych fanów, którym nieco wulgarny humor jego redakcyjnego kolegi nie odpowiadał. Książka „W drodze” to swoista podróż w świat dzieciństwa i młodości autora.

   Osiem opowieści i tyleż podróży, odbywanych za pomocą różnych środków transportu. Czy to była wycieczka na rodzinne wczasy, oglądana z perspektywy tylnej kanapy samochodu, czy wymarzony rower, motocykl, a w końcu ukochany samochód. Każda z opisanych podróży miała dla autora szczególny wydźwięk, była etapem kształtującym jego osobowość i kolejnym krokiem ku dorosłości.

   Z opowieści wyłania się obraz niezbyt pewnego siebie chłopca, pełnego młodzieńczych marzeń i silnej potrzeby przeżywania mocnych doznań. Dzięki tym historiom odnajdujemy w Richardzie Hammondzie cechy, których byśmy się nie spodziewali, jak choćby nieco mroczny romantyzm, jaki cechował go w młodości. Jednak zdecydowanie najciekawszym w tej książce jest możliwość przyjrzenia się z bliska procesowi dorastania chłopca z Yorkshire. Razem z nim przeżywamy motoryzacyjne przygody, w których środek transportu jest tylko pretekstem do snucia wspomnień i próby powrócenia do całego wachlarze uczuć, z jakimi autor zmagał się w młodości.

   Z historii ujętych w ośmiu podróżach wyłania się najważniejsza z wypraw, przez którą każdy musi przejść – dorastanie i stopniowe wchodzenie w dojrzałość. Zmierzenie się z własnymi lękami, obawami, pierwsze rozczarowania i powoli zbierane doświadczenia. Hammondowi idealnie udało się oddać wszystkie wrażenia i przeżycia, jakich doświadczał, wyrysowując, może niepełny, ale z pewnością dokładny obraz własnego dorastania.

   Język książki jest dość prosty i przyjemny w odbiorze, zaskoczył mnie wielopoziomowymi plastycznymi i pełnymi rozbudowanych metafor, opisami, czy to poświęconymi okolicznościom przyrody, czy maszynom. Taka ich konstrukcja idealnie odpowiada młodzieńczemu, rozegzaltowanemu sposobowi myślenia oraz skłonności do przesadzania i nadmiernego przeżywania wrażeń. Książka sprawia wrażenie bardzo naturalnej, jakbyśmy czytali pamiętnik pisany na bieżąco, a nie z perspektywy ponad trzydziestu lat.

   Jest to ciekawa pozycja, ujęcie trudnego procesu dorastania w podróżach dało interesujący efekt, pozwalający wraz z autorem przeżywać kolejne kroki na drodze ku dorosłości. Jest to książka, a której każdy znajdzie coś z siebie, gdyż wszyscy zmagaliśmy się kiedyś z szeroką gamą podobnych uczuć. Zdecydowanie polecam nie tylko fanom motoryzacji, ale każdemu, kto ma chęć by z refleksją powrócić do własnej młodości.

Za książkę serdecznie dziękuję portalowi Sztukater.

...

Dryfuję po arktycznym oceanie Twojego milczenia.
Wokół tylko ciemnoszare wody,
ołowiane niebo,
ponura głębia.

Płynie do mnie lodowa góra Twojego słowa
Rozpada się na zimne drzazgi,
wchodzące w serce,
mrożące duszę.

Wciąż pamiętam ile było ciepła w Twoim słowie
Dziś niczym lodowy harpun
przeszywa mnie na
wskroś aż do bólu.

Jednak czekam na kolejne słowo od Ciebie, choć
przeczuwam jego chłód
A może tym razem
złamie lód ciszy?

Samotnie tonę w arktycznym oceanie Twojego milczenia.

czwartek, 17 grudnia 2015

Kasia i tajemnice Srebrnego Globu

Autor: Andrzej Ziemowit Zimowski
Rok wydania: 2015
Wydawnictwo: Warszawska Firma Wydawnicza
Stron: 160


   „Kasia i tajemnice Srebrnego Globy” Andrzeja Ziemowita Zimowskiego to już trzecia po „Kasi i Okrutnym Czarowniku” oraz „Kasi w Lochach Ogrodzieńca” opowieść o rezolutnej dziewczynce i jej niesamowitych przygodach. Każda z książek niesie ze sobą walory edukacyjne, w tej odsłonie czytelnikom przybliżony zostaje kosmos.

   Dziesięcioletnia Kasia i jej nieco młodsza kuzynka Weronika postanawiają skorzystać z zaproszenia jakie dostały od Pana Twardowskiego i udać się w podróż na księżyc. Cała przygoda z założenia zająć im miała niecałą noc, jednak szereg niespodziewanych wydarzeń sprawił, że dziewczęta spędziły poza domem na tyle dużo czasu, że zostało to zauważone przez ich rodziców. To z kolei doprowadziło do jeszcze większego zamieszania.

   Obie dziewczynki zostały przedstawione jako śmiałe, rozsądne i rezolutne panny, które nie boją się nieznanego i z chęcią wkraczają tam, gdzie spotkać mogą nowe przygody. W przypadku zagrożenia znajdują w sobie odwagę, by się z nim zmierzyć. Jak na tak młode osoby przystało nie myślą za wiele o konsekwencjach własnych działań i choć grzecznie powiadomiły rodziców o swej planowanej nieobecności, jednak nie przemyślały, jakie wrażenie może wywrzeć fakt, że w środku nocy udały się na tak tajemniczą i ekscentryczną eskapadę.

   Jako zupełne przeciwieństwo dla młodych bohaterek o otwartych umysłach autor przedstawił wszystkich dorosłych, z wyjątkiem Pana Twardowskiego. Ten legendarny alchemik został przedstawiony jako genialny naukowiec i wynalazca, niewiele odbiegając od pierwowzoru pochodzącego z podania o Mistrzu Twardowskim. Z jego opowieści o tym, skąd się wziął na księżycu zniknął zupełnie cały nadprzyrodzony motyw związany z diabłem. Pozostali dorośli, jakich możemy spotkać w tej książce, to osoby bardzo prozaiczne, niepotrafiące wyłamać się poza ograne schematy myślenia. Do tego stopnia ufają własnym przekonaniom, że wręcz negują świadectwo swoich oczu. Dotyczy to zarówno rodziców dziewczynek, jak i wmieszanych w całą sprawę policjantów.

   Zdecydowanie najciekawsze w tej opowieści jest przedstawienie Księżyca i jego ciemnej strony. Autor, nawiązując do klasyków science-fiction stworzył cały, niezmiernie interesujący świat mieszczący się na nieoświetlonej słońcem części Srebrnego Globu. Wszelkie motywy związane z kosmosem zostały dość dobrze wyjaśnione, a co trudniejsze kwestie zostały wyjaśnione w załączonym na końcu książki słowniczku. Znalazłam tu jeden znaczny błąd rzeczowy, Księżyc z uporem nazywany był planetą, co ze względu na obecność tekstu wyjaśniających astronomiczne zawiłości, było tym bardziej irytujące.

   Przeciętny język powieści z trudem buduje w niej napięcie, zupełnie nie oddając stanów emocjonalnych bohaterów rzuconych w wir niesamowitych, szybko zmieniających się wydarzeń. Gdy dodać do tego, niezbyt porywającą i mało oryginalną fabułę oraz nieco sztampowych bohaterów otrzymujemy dzieło dość przeciętne. I choć sam pomysł wydał mi się dość interesujący, połączenie astronomii z legendą mocno rozbudziło moje oczekiwania, to jednak wykonanie nie przypadło mi do gustu. 

   Nie zachwyciła mnie ta pozycja, jednak podejrzewam, że może być dobrym początkiem dla młodego czytelnika, który stawia dopiero pierwsze kroki w świecie literatury science-fiction. I jako taką mogę ją szczerze polecić, gdyż przygoda jaką przeżywają młode bohaterki, choć może wydawać się nieco infantylna, jednak jest wystarczająco interesująca i bajkowa by skusić dziecko.

Za książkę serdecznie dziękuję portalowi Sztukater.

środa, 16 grudnia 2015

Starość aksolotla

Autor: Jacek Dukaj
Wydawnictwo: Allegro
Ilustracje barwne: Marcin Panasiuk, 
Szkice: Grzegorz Wróblewski, Marcin Karolewski, Paweł Walczak, Alex Jaeger
Rok wydania: 2015
Stron: 298

   Sięgając po najnowszą książkę Jacka Dukaja byłam przygotowana, że będzie to niezbyt łatwa, ale za to bardzo interesująca lektura. Mimo tego, że zdawałam sobie sprawę, czego można oczekiwać po tym autorze e-book z jednej strony zaskoczył mnie  łatwością odbioru, z drugiej zaś ogromną ilością myśli i emocji, które narastały we mnie wraz z każdą przewróconą stroną.

Motyw zagłady życia na Ziemi i kiełkujących na nowo cywilizacji w postapokaliptycznej rzeczywistości jest szeroko rozpowszechniony zarówno w filmie, jak i w literaturze. Ów schemat wygląda podobnie: w wyniku katastrofy ginie prawie cała ludzkość, a nieliczni którzy przetrwali próbują odnaleźć się w nowych warunkach, mierząc się z tym, co przyniosła ze sobą zagłada. Jacek Dukaj w „Starości aksolotla” postanowił uśmiercić całe ziemskie życie, dezintegrując nawet najdrobniejsze fragmenty DNA i białek. Świat pozbawiony biologicznego życia jest pusty i niestabilny, klimat się zmienia, a lądów ubywa, gdy stopniowo zalewają je topniejące lodowce. Przetrwało tylko to, co nieorganiczne - maszyny i elektronika. W pełni zautomatyzowane systemy dystrybucji energii wciąż pracują, zapewniając zasilanie i dając pozór życia.

   Tuż przed zagładą niewielkiej grupie ludzi udało się wyeksportować część własnych osobowości do wirtualnej rzeczywistości za pomocą kodu specjalistycznego oprogramowania, zapisując nagromadzone za życia doświadczenia. Pozbawione ludzkich ciał istoty (a właściwie tylko fragmenty ich  umysłów) ożywają za pomocą procesorów i przyjmują fizyczną formę robotów, okrojoną z wszelkich ludzkich cech. Jedną z takich osób jest Grześ, specjalista od hardware'u i główna postać książki. Przemiany zachodzące w postapokaliptycznym świecie poznajemy z jego perspektywy. Podobnie jak u innych „tranformersów” odzywa się w nim dojmująca tęsknota za biologicznymi znamionami życia i potrzebami organizmu. Nowa forma jest niczym aksolotl, teoretycznie pełna i zdolna do rozmnażania się, jednak ułomna i niedojrzała, pozbawiona umiejętności pozwalających na dalszy rozwój, a przez co  skazana na stanie w miejscu.

   Interesująca fabuła jest jedynie pretekstem, bodźcem zmuszającym czytelnika do przemyśleń. Odwrócenie ról wprowadzone przez autora poprzez wizję maszyn próbujących odtworzyć ludzkość każe się zastanowić czy to zadanie ma w ogóle szanse powodzenia. Czym tak naprawdę jest człowieczeństwo? Czy istoty powstałe w wyniku starań transformersów są ludźmi, czy może tylko ich niedoskonałą projekcją, zamkniętą w konstrukcji z białek i kwasów nukleinowych? Czy ułomny twórca będzie w stanie przekazać swemu dziełu cechy, których sam nie posiada? Pisarz nie udziela nam odpowiedzi na te pytania, możemy jedynie próbować znaleźć je samodzielnie, zakładając, że w ogóle istnieją.

   Nie jest to książka, przez którą mknie się błyskawicznie, nie pozwala na to między innymi naszpikowany specjalistycznymi terminami i pełny niedopowiedzeń język, jakim posługuje się autor. Określenia związane z branżą informatyczną, fizyką, czy biologią oraz te ściśle powiązane z wykreowanym uniwersum zostały wyjaśnione w przypisach, dzięki czemu od razu możemy znaleźć wyjaśnienie niejasnych terminów. Historia zmusza do myślenia, a tragizm przedstawionej wizji wprowadza w dość przygnębiający nastrój.  I  chociaż książka sprawia wrażenie pełnej i skończonej, to niedopowiedzenia i pytania pozostają nawet po przewróceniu ostatniej strony.

   Trudno było mi się oderwać od tej książki, gdyż sposób przedstawienia rzeczywistości po zagładzie wszelkiego życia oraz powolne próby sprowadzenia go na nowo na Ziemię okazały się niezmiernie wciągające. Lektura wprowadziła mnie w smutny, refleksyjny i nieco przytłaczający nastrój, z którego ciężko było się uwolnić. To właśnie te wrażenia sprawiły, że opowieść urzekła mnie pełnym tragizmu klimatem. Z niecierpliwością oczekiwałam zakończenia przedstawionej historii, które okazało się idealnym dopełnieniem poprowadzonej fabuły i zarysowanych w powieści pytań.

poniedziałek, 14 grudnia 2015

Dwie siostry i wiedźma

Autor: Agnieszka Budzicz-Marchlewska
Ilustracje: Olga Inglot
Rok wydania: 2015
Wydawnictwo: Skrzat
Stron: 164

   Ta niewielka książeczka do razu kusi czytelnika wyrazistą, żółtą okładką i dość charakterystyczną kreską ilustracji. Równie intrygujący jest tytuł: „Dwie siostry i wiedźma”, który sprawia, że trudno przejść obok niej obojętnie.

   Jest to opowieść o dwóch siostrach mieszkających na krańcu miasta, a za ich domem rozciąga się las, który choć relatywnie rzecz biorąc jest dość niewielki, młodym bohaterkom wydaje się wyjątkowo rozległy. Dziewczęta większość wolnego czasu spędzają przechadzając się między drzewami razem ze swoim czworonogim pupilem – psem Miłkiem. Jak się okazuje zagajnik jest niezwykły, gdyż stanowi przyczółek dla rozmaitych legendarnych stworzeń, począwszy od tytułowej wiedźmy, na rusałkach skończywszy. Patrycja i Dominika mają niezwykłą okazję poznać niesamowitych leśnych mieszkańców, gdy przestraszony Miłek urywa się mamie dziewczynek ze smyczy.

   Fabuła powieści sprowadza się do poszukiwań zagubionego psa i poznawania coraz to innych stworzeń i postaci znanych ze słowiańskiej mitologii. Autorka umieszczając takie istoty jak skrzaty, Dziewanna, czy Chmurnik przybliża młodym czytelnikom wierzenia naszych przodków, których echo wybrzmiewa w nielicznych tradycjach obecnych współcześnie (na przykład topienie marzanny). Drugą istotną kwestią poruszoną w tej opowieści jest jej delikatny proekologiczny wydźwięk, sprowadzony do wyjaśnienia, jak ważne jest poszanowanie natury i dbałość o przyrodę.

   Książka napisana jest stosunkowo prostym i zrozumiałym językiem, nawet jeśli natrafimy tu niekiedy na rzadziej używane słowa, to kontekst w jakich występują sprawia, że nie powinny stanowić problemu młodemu czytelnikowi. Dzięki temu dzieci wzbogacają słownictwo w prosty i przyjemny sposób, bez trudu poznając nowe wyrażenia. 

   Lektura upłynęła mi przyjemnie, przygody dziewczynek są interesujące, a fabuła wciąga. Podobały mi się, że przemycono w niej zarówno nawiązania do tradycji, jak i pewne ekologiczne wartości. Tym bardziej, że zostały one przemycone w bardzo subtelny sposób, na solidnych fabularnych fundamentach. Zdecydowanie polecam tę pozycję młodym czytelnikom, raczej ze wskazaniem na dziewczęta, gdyż im łatwiej będzie się utożsamić z głównymi bohaterkami.

Za książkę serdecznie dziękuję portalowi Sztukater.

czwartek, 10 grudnia 2015

Legendy polskie

Autorzy: Jakub Małecki, Elżbieta Cherezińska, Radosław Rak, Rafał Kosik, Robert Wegner, Łukasz Orbitowski
Wydawnictwo: Powergraph
Rok wydania: 2015
Stron: 193

   Największy polski internetowy serwis aukcyjny Grupa Allegro starannie dba o jak najlepszy, niekojarzący się jedynie z konsumpcjonizmem wizerunek. Od kilku miesięcy możemy podziwiać reklamy serwisu, w których wartości rodzinne są znacznie ważniejsze niż cokolwiek, co można nabyć za pieniądze. Natomiast z końcem listopada pojawił się projekt „Legendy polskie”. Tym razem specjaliści od marketingu przy współpracy Platige Image oraz Fish Ladder stworzyli projekt łączący w sobie literaturę i film. „Legendy polskie” to póki co dwa krótkometrażowe filmy wyreżyserowane przez Tomasza Bagińskiego oraz sześć opowiadań zebranych w antologii pod tym samym tytułem..

   „Legendy polskie” to zbiór znanych prawie każdemu starych opowieści, uwspółcześnionych i przekazanych w niestandardowych odsłonach. Z ogromnej ilości rodzimych podań nowych wersji doczekało się sześć z nich. Są to historie pana Twardowskiego, Bazyliszka, Kwiatu paproci, śpiących pod Giewontem rycerzy, Smoka Wawelskiego i żywej wody. Wszystkie wymienione legendy zostały osadzone w zupełnie innych realiach z zachowaniem tego, co w każdej z nich jest najważniejsze – jasnego przekazu i zawsze aktualnych wartości.

   Zbiór otwiera opowiadanie Jakuba Małeckiego „Zwyczajny gigant”, będące wariacją na temat przygód najbardziej rozpoznawalnego polskiego alchemika i naukowca – Jana Twardowskiego. Jest to opowieść snuta przez panią Twardowską, a jej uczucia i wrażenia spychają na drugi plan postać męża. Pamiętnikarska narracja sprawia, że tekst jest bardzo emocjonalny i to stanowi jego ogromną zaletę, gdyż autor bardzo umiejętnie przedstawił stan duszy Lidki Twardowskiej. Jest to piękna opowieść, która wzrusza i wprawia w zadumę, a jej zakończenie wyciska łzy z oczu.

   Kolejnym tekstem jest „Spójrz mi w oczy” Elżbiety Cherezińskiej, czyli przeniesiona w alternatywną rzeczywistość legenda o Bazyliszku. W tym opowiadaniu najbardziej zachwyca pomysł i kreacja świata. Wprawdzie na tych kilkudziesięciu stronach nie mamy okazji przyjrzeć mu się zbyt dobrze, mimo tego wizja Polski, będącej mocarstwem budzi zainteresowanie. W przeciwieństwie do poprzedniego utworu znajdziemy tu wielu bohaterów, przewijających się przez wszystkie plany opowieści. Na pierwszy z nich wysuwa się między innymi pan Li, chiński medyk i dyplomata oraz młody Tomasz Nałęcz, uczeń Szkoły Paziów, którego ciekawość popchnęła wprost do rozwiązaniu kryminalnej zagadki. To opowiadanie, choć stanowi zamkniętą całość, zdecydowanie budzi apetyt na więcej, gdyż przedstawiona przez autorkę monarchistyczna Rzeczpospolita kusi i zachęca do lepszego poznania.

   Trzecim utworem jest nowela „Kwiaty paproci” Radosława Raka, inspirowana legendą o Głupim Jasiu poszukującym kwiatu kwitnącego jedynie w Noc Świętojańską. Scenerią wydarzeń jest współczesny Lublin; dwudziestokilkuletni Jan pracuje opiekując się zwierzętami w folwarku lubelskiego skansenu. Głupi Jaś to w tym opowiadaniu postać bardzo alegoryczna, obrazująca psychiczne przemiany związane z wejściem w dorosłe, pełne odpowiedzialności życie. Zupełnie jak w legendarnym pierwowzorze, Jan gubi to co najważniejsze, w pogoni za realizacją nie tyle własnych pragnień, ile wszystkiego, czego można by oczekiwać od dojrzałego mężczyzny. Jest to bardzo urokliwa opowieść, z wyraźnym i czytelnym morałem.

   Następne opowiadanie – „Śnięci rycerze” Rafała Kosika, to jedno z dwóch, które najbardziej zachwyciły mnie językiem. Oczarowało mnie oryginalne połączenie podhalańskiej gwary ze współczesnym, często specjalistycznym językiem informatycznym. Jest to opowieść o śpiących pod Giewontem rycerzach, którzy dokładnie tak jak w legendzie czekają, by wspomóc Rzeczpospolitą w potrzebie. Spodobał mi się pomysł przedstawienia rycerzy, gnuśniejących przez stulecia w kompleksie górskich jaskiń. Autor w zabawny sposób wyjaśnia, gdzie się zapodziali, gdy ojczyzna była w potrzebie. Spośród wszystkich opowiadań to rozbawiło mnie najbardziej, niezwykle cenny jest też przemycony w nim patriotyzm, zarówno ten lokalny – w postaci miłości Jędrka do gór, jak i umiłowanie ojczyzny jakim wykazuje się król spod Giewontu.

   „Milczenie owcy” Roberta Wegnera to historia, która powstała jako uzupełnienie „Smoka” Tomasza Bagińskiego. Pomimo początkowych obaw, że po obejrzeniu filmu przyjemność z lektury będzie znacznie mniejsza, dość szybko przekonałam się, że taka, a nie inna kolejność poznania opowieści o współczesnym Smoku Wawelskim jest jak najbardziej wskazana. Opowiadanie może sprawiać nieco chaotyczne wrażenie, ponieważ od początku mamy do czynienia z kilkoma różnymi czasami akcji,jednak gdy bardziej się w nie zagłębimy i zrozumiemy kim jest jeden z narratorów, wszystko, łącznie z tytułem, staje się jasne. Jest to smutna historia o poświęceniu, wiążącym się z tak ogromną stratą, że aż trudno się nie zastanawiać czy naprawdę było tego warte.

   Tę niewielką antologię zamyka opowiadanie Łukasza Orbitowskiego zainspirowane legendą o żywej wodzie - „Niewidzialne”. To tekst będący narracją dwunastolatka prowadzącego vloga i marzącego o internetowej sławie. Spomiędzy żargonu znanego z mediów społecznościowych wychyla się tragiczny obraz samotnego ojca, artysty opiekującego się dwójką nastoletnich synów. Narrator przekazuje nam swoje wrażenia w typowo dziecięcy, bezkrytyczny sposób. Janek nie docieka, nie doszukuje się przyczyn, przyjmuje świat takim jakim go zastał i w taki sposób relacjonuje go swoim widzom. Ta nowela wzbudziła we mnie pewien dysonans, gdyż uczucia jakie towarzyszyły mi podczas lektury w pewnym momencie zostały całkowicie odwrócone. Jest to też historia, której zakończenie najmniej przypadło mi do gustu.

   Każdy z autorów w piękny sposób wplótł motywy legend w zawarte w antologii opowiadania. We wszystkich fabuła oscyluje wokół tego, co znamy z podań, czasem w dość jasny sposób nawiązując do dawnych opowieści, jak w „Niewidzialnym” czy „Kwiatach paproci”, kiedy indziej jedynie ocierając się o pierwotny tekst, jak w przypadku „Milczenia owcy” czy „Spójrz mi w oczy”. Teksty zawarte w tym zbiorze są bardzo rozmaite, niektóre są utrzymane w klimatach science-fiction, w innych dominuje realizm magiczny, zaś w ostatnim z nich nie znajdziemy żadnych wątków fantastycznych.

   Pod względem językowym zbiór jest bardzo urozmaicony, jednak wszystkie teksty utrzymane są na wysokim poziomie. Taka różnorodność sprawia, że nie sposób rozpatrywać tej antologii jako całości, pomimo wyraźnie zaznaczonego wspólnego mianownika w każdej historii. Znajdziemy tu tekst prawie pozbawiony dialogów, za to kipiący emocjami ukazanymi w sposób silnie oddziałujący na czytelnika („Zwyczajny gigant”) oraz opowieść, w której dialogi są niezmiernie ważne i na równi z opisami przedstawiają rozgrywające się wydarzenia („Spójrz mi w oczy”). Są tu ciekawe zabiegi stylistyczne, jak łączenie dwóch, zdawać by się mogło, zupełnie odmiennych żargonów („Śnięci rycerze”) oraz zrobienie narratorem zdominowanego przez internetowe słownictwo dwunastolatka („Niewidzialne”). Przemieszanie miejsc i czasów akcji w „Milczeniu owcy” idealnie wprowadza w nastrój związany z kulminacyjnym wydarzeniem opowieści. W „Kwiatach paproci” natomiast język urzeka swoim alegorycznym charakterem i subtelnością w przedstawianiu wydarzeń.

   Lektura tej stosunkowo krótkiej antologii zajęła mi relatywnie dość dużo czasu, co wprost wynikło z silnych emocji, jakie budziły poszczególne teksty. Nie sposób było sięgnąć po kolejne opowiadanie, zanim nie udało mi się uporządkować myśli i uczuć, jakie pojawiły się po zakończeniu poprzedniego. Najsilniej odczułam to po „Zwyczajnym gigancie” i „Milczeniu owcy”, najsłabiej zaś po „Spójrz mi w oczy”. Opowiadania były tak różne, że trudno mi wskazać to, które najbardziej przypadło mi do gustu. Zdecydowanie spodobała mi się idea uwspółcześnienia polskich legend, tym bardziej, że zostało to wykonane w przemyślany i intrygujący sposób, z zachowaniem znanych z podań motywów.

   Jest to zbiór, który zmusza do myślenia i budzi wiele rozmaitych uczuć: smutek, wzruszenie, śmiech, czy zdumienie to tylko skrócony przegląd tego, z czym ma się do czynienia podczas lektury kolejnych opowiadań. Antologia stanowi również świetną zachętę do lepszego zgłębienia twórczości poszczególnych autorów. Darmowy dostęp do e-booka jest rewelacyjnym pomysłem w kraju, w którym tak wiele osób nie czyta w ogóle i można tylko pochwalić Grupę Allegro za podjęcie takiej inicjatywy oraz mieć nadzieję, że nie będzie ona ich ostatnią.

poniedziałek, 7 grudnia 2015

Smoki na Zamku Ukruszon i inne opowiadania

Autor: Terry Pratchett
Ilustracje: Mark Beech
Tytuł oryginalny: Dragons on Crumbing Castle: and other stories
Tłumaczenie: Maciej Szymański
Wydawnictwo: Rebis
Rok wydania: 2014
Stron: 386

   Na wiele lat przed swoim debiutem młody Terry Pratchett zwykł opowiadać kolegom rozmaite historie, które dość szybko  zaczął spisywać. Po latach pisarz powrócił do tych historii i zebrał je w tomie „Smoki na zamku Ukruszon”, jedynie odrobinę poprawiając ich nieco surowy język i charakter. . 

   W zbiorze znajdziemy czternaście, utrzymanych na dość wysokim poziomie, opowiadań dla dzieci. W każdym z nich natrafimy na typowy dla  autora humor oraz niebanalne pomysły sprawiające, że teksty są wyjątkowe. Tytuły jednoznacznie wskazują o czym jest dana historia, jednak wiele z nich kończy się zaskakującą puentą, całkowicie negując to, czego można by się spodziewać podczas lektury.

   Do opowiadań, które nie przypadły mi do gustu należą dwie „Klechdy o Ludzie Dywanu”, ponieważ były najmniej zaskakujące spośród wszystkich zebranych w tym zbiorze. Odniosłam wrażenie, jakby zabrakło w nich koncepcji tworzącej zamkniętą fabułę. W obu przedstawiono mieszkańców Dywanu, poszukujących nowego domu., jednak obydwa wydały mi się  nieco oderwane od większej całości. Autor zresztą wrócił do pomysłu w debiutanckiej powieści „Dywan”, w której rozwinął ideę maleńkich mieszkańców ogromnego dywanu. 

   Tytułowe opowiadanie to jedno z tych, jakie spodobały mi się najbardziej, podobnie jak zamykający zbiór „Święty Mikołaj idzie do pracy”. W „Smokach na zamku Ukruszon” spotkamy się z ciekawym rozwinięciem motywu potwora terroryzującego miasto. Drugi tekst jest interesującą odpowiedzią na to, co może porabiać Święty Mikołaj w pozostałych dniach roku. Obydwa urzekają nieco przewrotnym charakterem oraz zaskakująco mądrym spojrzeniem na tendencje ludzkich zachowań.

   Przedstawione historie są dość krótkie, jednak w każdej natrafimy na wyrazistych bohaterów. Kreacje postaci przełamują stereotypy - czy jest to ekscentryczny milioner, czy też okrutny smok, większość cechują zachowania jakich byśmy się po nich nie spodziewali. Mimo niewielkiej objętości we wszystkich tekstach natrafimy na ciekawie przedstawione światy, będące arenami opisywanych wydarzeń,. niekiedy jest to malutka brytyjska mieścina, innym razem zaś tropikalna dżungla czy górski szczyt. Każda ze scenerii jest wyrysowana w bardzo sugestywny sposób, co jest niezwykle cenne w książce przeznaczonej dla młodego czytelnika.

   Książkę uatrakcyjniają również liczne, czarno-białe ilustracje. Narysowane w prosty sposób są dość czytelne, idealnie oddając lekki i zabawny klimat opowiadań. Pod względem graficznym na uwagę zasługuje również wyróżnienie niektórych słów(zwłaszcza wykrzyknień i onomatopei) zmianą wielkości bądź użyciem innej czcionki. Na przykład przy słowie „brzdęk” znaki są rozedrgane, zaś przy „wyciu” rozciągnięte.

   Autor za pomocą prostych opowiastek, z ogromnym wyczuciem, prezentuje cały szereg ludzkich zachowań, obnażając ich słabości i luki w rozumowaniu. Gdy uświadomimy sobie, jak młody był Terry Pratchett, kiedy powstawały te teksty, możemy tym bardziej podziwiać, że już wtedy wykazywał się dobrym zrozumieniem ludzkiej natury i otaczającego go świata.

   Książka napisana jest typowym dla autora językiem, czyli lekko i z humorem. Plastyczne opisy sprawiają, że bez problemu możemy wyobrazić sobie przedstawione wydarzenia i poczuć się ich częścią. Ilość dialogów jest dobrze wyważona, a poszczególne kwestie idealnie oddają emocje bohaterów. Natrafimy tu również na bardzo charakterystyczne dla Twórcy Świata Dysku przypisy uzupełniające fabułę opowieści o drobne, pozornie nic nie znaczące szczegóły, dzięki którym jego opowiadania nabierają bardzo wyjątkowego charakteru.

   Dla fanów sir Terry'ego Pratchetta ten zbiór będzie niezwykle cenny dzięki pewnej surowości tekstów i świeżości pomysłów młodego autora. Daje idealne wyobrażenie jak kształtował się umysł wielkiego pisarza. Równie wiele przyjemności z lektury książki mogą uzyskać dzieci, odkrywające dopiero geniusz tego wybitnego twórcy, gdyż świetnie się sprawdza jako preludium do jego powieści.